Dvorac Nojhauzen

Dvorac Nojhauzen u Srpskoj Crnji nalazi se odmah pored glavnog puta koji vodi ka Rumuniji, gotovo uz sam granični prelaz. Okružen je parkom na nekadašnjem imanju grofa Čekonjića, a u neposrednoj blizini nalazi se majur „Julija”.

Dvorac je sagradio nemački obaveštajac i general Franz Nojhauzen, kome je dvorac trebao da služi kao letnjikovac za odmor i lov. Ovo je jedini dvorac na području Banata podignut za vreme Drugog svetskog rata, u periodu od 1941. do 1943. godine, za potrebe visokog oficira nemačke okupacione vojske. Takođe, ovo je poslednji u nizu podignutih dvoraca u Vojvodini, koji su se gradili od osamnaestog veka do početka Drugog svetskog rata.

Prema predanju, dvorac je projektovao nepoznati ruski zarobljenik – arhitekta, sposoban da zadovolji zahteve naručioca i projektuje skladno i funkcionalno arhitektonsko delo. Dvorac je izveden u eklektičkom maniru sa elementima klasicizma i baroka.

Iz dvorišnog trema se ulazi u salon sa kaminom i drvenom kasetiranom tavanicom. Levo od salona je ekonomski deo (kuhinja), a desno još jedna sala za ručavanje. Na spratu se nalazi još jedan salon koji je sa holom povezan sa tri otvora, od kojih su dva krajnja zastakljena vitražima. Vitraži su urađeni u maniru art dekoa i prikazuju dva sveca sa svojim atributima: Sveti Hubert – zaštitnik lovaca, drži biskupsku palicu, i Sveti Eligije – zaštitnik zanatlija, drži crkvu.

Vlasnik dvorca je Opština Nova Crnja, a od 1981. godine u njemu se nalazi motel sa restoranom. Na spratu i potkrovlju se nalazi 14 hotelskih soba (5 velikih apartmana i 9 dvokrevetnih soba).

Nikola iz Turističke organizacije Nove Crnje vodi nas kroz dvorac i priča da nisu imali sreće sa poslednjim zakupcem, ženom iz Rumunije, koja je bez konsultacija sa Zavodom isekla jedan broj stabala oko dvorca i od njih napravila stubove sa lampama, te napravila nekoliko problematičnih intervencija u enterijeru, ali ništa što ne može da se popravi.

Opština Nova Crnja ima ozbiljne planove sa dvorcem, pošto je isti ušao na listu od 25 dvoraca u koje stižu francuski stručnjaci u septembru ove godine, i koji će biti deo saradnje Srbije i Francuske na projektu „Dvorci Srbije – Zaštita kulturne baštine“. Takođe, u blizini dvorca otkrivene su termalne vode, što daje velike mogućnosti za razvoj spa-turizma.